Hodža je tradicionalni narodni izraz za muslimanskog vjerskog sveštenika. Njegova glavna misija je da narod uči vjeri, duhovnosti, predvodi molitve i daje savjete. Obično su to iskusni ljudi, sa dosta životnog iskustva koje mogu prenijeti na druge ljude. Jedna zanimljiva priča odigrala se upravo u džamiji, prenosimo je.
–Dragi hodža, kako si ti meni nju spomenuo, meni su se odsjekle noge momentalno.
Najstarije džamije u Bosni i Hercegovini – tragovi vjere i kulture kroz stoljeća
Bosna i Hercegovina je prostor gdje se prepliću različite civilizacije, kulture i religije, a islam je na ove prostore došao još u prvim decenijama nakon osmanskog osvajanja. Dolaskom Osmanlija, posebno nakon pada bosanskog kraljevstva 1463. godine, započinje nova epoha u kojoj se grade ne samo tvrđave, mostovi i čaršije, nego i džamije, mesdžidi i medrese. Džamije su bile više od mjesta molitve – predstavljale su jezgra društvenog, obrazovnog i kulturnog života. Najstarije džamije u Bosni i Hercegovini do danas čuvaju priču o prvom susretu ovdašnjih ljudi s islamom, ali i o urbanizaciji bosanskih gradova i sela pod osmanskom upravom.
Jedna od najpoznatijih i najstarijih džamija u Bosni i Hercegovini jeste Fethija džamija u Bihaću. Prvobitno je to bila crkva svetog Antuna Padovanskog, sagrađena u 13. stoljeću. Nakon što je Bihać 1592. godine pao pod osmansku vlast, crkva je pretvorena u džamiju i dobila ime Fethija, što znači „osvojena“. Danas je to jedinstven primjer u Bosni i Hercegovini gdje se jasno vide tragovi gotičke arhitekture spojeni s islamskim elementima. Njeni visoki gotički prozori i masivna konstrukcija ostali su očuvani, dok je unutrašnjost prilagođena islamskom obredu. Fethija simbolizira sudar i spajanje dvije tradicije – katoličke i islamske – te je i danas jedan od najprepoznatljivijih simbola Bihaća.
Careva džamija u Sarajevu
Najstarija džamija u Sarajevu je Careva džamija, podignuta ubrzo nakon dolaska Osmanlija. Sagradio ju je Isa-beg Ishaković 1457. godine, u čast sultana Mehmeda II Fatiha, osvajača Carigrada. Bila je to prva džamija u Sarajevu i zapravo prva monumentalna građevina oko koje će se razviti grad. Careva džamija je više puta obnavljana, jer je kroz stoljeća pretrpjela požare i rušenja. Današnji izgled datira uglavnom iz 18. stoljeća, a unutrašnjost odiše mirnoćom i jednostavnom elegancijom tipičnom za osmanski stil. Careva džamija ima poseban značaj jer je predstavljala i vjerski i politički centar Sarajeva – tu su se donosile važne odluke, okupljali uglednici i formirao identitet grada.